خیار تبعُّض صَفقه و خیار تعذر تسلیم و خیار تفلیس از جمله خیارات فسخ قرارداد هستند، که به دلیل کم بودن دعاوی در دادگاهها کمتر بدان توجه شده است. و در اینجا ما نیز سعی خواهیم نمود هر آنچه در مورد این خیارات مطرح می باشد، به صورت کاربردی و دقیق ارائه نماییم و احکام هر یک از آنها را بررسی نماییم. در ادامه هر یک را به صورت مستقل بیان کرده و احکام آنها را بررسی خواهیم نمود.
فهرست مطالب
خیار تبعض صفقه
در معاملات گاهی قسمتی از معامله صحیح است و قسمتی نیز باطل می باشد. در اینصورت خریدار می تواند به دلیل بعض بعض شدن یا به عبارت دیگر تکه تکه شدن معامله تمام معامله را برهم بزند. یا معامله را همانطور که هست نسبت به بعض بپذیرد. مانند اینکه مشتری دو کالا را خریداری می کند و معلوم می شود یک ازآنها مال دیگری است. در این حالت مشتری می تواند نسیت به کالای دیگر، در برابر مقداری از ثمن که به آن تعلق می گیرد، به مفاد قرارداد پایبند باشد یا اینکه معامله را فسخ نماید. ملاک تحقق این اختبار فسخ معامله بیع واحد است.
خیار تعذر تسلیم
در معاملات اگر خریدار با این گمان که فروشنده می تواند کالا را تسلیم خریدار کند، خرید نماید ولی بعدا نتواند تسلیم نماید. مشتری می تواند معامله را فسخ نماید. در نتیجه این خیار به عنوان خیار تعذر تسلیم معروف گردیده است.
خیار تفلیس
طلبکار شخص مفلس (ورشکسته) اگر کالای خود را در اموال شخص ورشکسته پیدا نماید، مخیر است که معامله را فسخ نموده و کالای خود را بردارد. یا اینکه مانند سایر طلبکاران برای دریافت پول قرار گیرد.
این بحث در قانون تجارت هم بیان گردیده است، به همین دلیل در قانون مدنی بدان پرداخته نشده است.
فوریت و اسقاط خیار
مطابق قاعده «لکل ذوالحقوق اسقاط حقه» این خیارات نیز چون از جمله حقوق مالی می باشند. امکان اسقاط برای صاحب اختیار آن وجود دارد. و همگی خیارات دارای فوریت عرفی در اقدام می باشد. و عدم اقدام در زمان صحیح می تواند موجب از بین رفتن اختیار برهم زدن معامله گردد. در همین راستا مقاله تاملی بر شرط اسقاط کافه خیارات مطالعه نمایید.
دیدگاه شما